Πελοπόννησος - Τσακώνικος

α. Μέτρημα

β. Μέτρημα με μουσική

γ. Από ομάδες χορευτών

 

 

Ο Τσακώνικος χορός σαν ενιαίο σύνολο, μελωδία, ρυθμός και χορός, είναι ίσως το μοναδικό δείγμα αρχαίας ελληνικής μουσικής που διασώθηκε ως σήμερα και αυτό γιατί είναι ιερός λατρευτικός χορός. είναι κλειστός και χορεύεται με το δεξί χέρι του δευτέρου κάτω από το αριστερό του πρώτου με τα δάχτυλα σταυρωτά και σφιγμένα. Έτσι δεν επιτρέπεται μεγάλη ελευθερία κινήσεων στην Τρίτη διάσταση.

H προέλευση του χορού έχει προκαλέσει τις ερμηνείες, με επικρατέστερες τις απόψεις πως πρόκειται για γέρανο ή πύθιο χορό. H πρώτη άποψη υποστηρίζει ότι ο χορός που αναπαριστά την προσπάθεια του Θησέα να βγει από το Λαβύρινθο, χορεύτηκε στη Δήλο και από εκεί μεταφέρθηκε στη Mικρά Ασία και σε στις πόλεις στις Ελλάδος, αλλά διατηρήθηκε μόνο στη Nότια Kυνουρία. Γι' αυτό έχει διατυπωθεί η άποψη ότι οι ρίζες του χορού αυτού βρίσκονται στην Κρήτη. Γεγονός, πάντως, είναι πως υπήρχε και σε άλλα μέρη της Ελλάδας και της Μικράς Ασίας από πολύ παλιά. Η Δώρα Στράτου γράφει, σχετικά, στο βιβλίο της "Μια ζωή, μια περιπέτεια":

Όταν στα 1100 π.Χ κατέβηκαν τα τελευταία Ελληνικά φύλα, οι Δωριείς, και κατέκτησαν την Πελοπόννησο και διάφορα νησιά, οι παλιοί Μυκηναίοι, κάτοικοι της Λακωνίας, Αχαιοί και Μινωϊτες άποικοι, κατέφυγαν στα γύρω βουνά, για να αποφύγουν την υποδούλωση. Με τον καιρό όμως υποτάχθηκαν και αυτοί. Παρ' όλα αυτά οι Τσάκωνες κράτησαν πολλά από τα βιώματά τους και τις συνήθειες της προηγούμενης ζωής και αυτό αποδεικνύεται από τον Τσακώνικο χορό, που χορεύεται μόνο στην περιοχή αυτή και αναβιώνει ένα γεγονός συγκλονιστικό, που μέσα στο πέρασμα των αιώνων δεν λησμονήθηκε: Το Θησέα και τον χορό του."

H δεύτερη άποψη υποστηρίζει ότι ο Τσακώνικος Χορός χορεύεται με «Τζουμπελούδες» .Ο χορός μεταφέρθηκε από τις Μινωϊτες και διατηρήθηκε από τους Μυκηναίους της Λακωνίας που κατέφυγαν στον Πάρνωνα, γύρω στο 1100 π.Χ για να αποφύγουν τους τραχείς Δωριείς. Με την επικράτηση του Δωδεκάθεου ο χορός αφιερώθηκε στον Απόλλωνα, η λατρεία του οποίου επικρατεί σε όλη την Κυνουρία. 
Στην πορεία ξεκόβει από αυτόν και αναπαριστά τη νικηφόρα πάλη του Απόλλωνα με το φίδι «… με τον απολλώνιο παιωνικό ρυθμό των 5 χρόνων, τα φιδίσια κυκλίσματα, στροφές, διπλώματα και ξεδιπλώματα του χορευτικού ομίλου και με τον κορυφαίο που φέρνει βόλτες κύκλο τον χορό και κάποτε χορεύει αντικριστά με τον δεύτερο χορευτή, θυμίζει πύθιο νόμο ορχηστικό και μουσικό (πάλη του Απόλλωνα στις τον Πύθωνα)…». 
Ο «κλειστέ» (κλειστός) τσακώνικος χορός χορευόταν σε όλα τα χωριά στις Τσακωνιάς στους γάμους, στα πανηγύρια και στις «κλειστές» διασκεδάσεις (π.χ. Απόκριες) που δεν μπορούσαν να χορέψουν σε ανοιχτό χώρο.

ΠΩΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΤΑΙ Ο ΤΣΑΚΩΝΙΚΟΣ ΧΟΡΟΣ

Ο χορός κάνει ελικοειδή κυκλίσματα (δίπλες) και ο πρώτος του χορού, γυρίζει με την πλάτη προς τους υπολοίπους, κατόπιν γίνεται η ίδια κίνηση αντιθέτως.

΄Αλλοτε πάλι ο χορός δημιουργεί ένα σαλίγκαρο [σπείρα] στον αργό του ρυθμό, και ξεδιπλώνεται στο γρήγορο αναπαριστώντας τη ζωή.

Τα βήματα είναι αργά, μετρημένα και ο χορός ξετυλίγεται κάνοντας κύκλους και στροφές, διπλώματα και ξεδιπλώματα. Χορεύεται μέχρι σήμερα σε 5/8 (αργός) ή 5/4 (γρήγορος).

Οι χορευτές κρατιούνται σφιχτά, σαν να προσπαθούν να μη χάσει ο ένας τον άλλο και η πρωτοχορεύτρια κρατά ένα μαντήλι στο χέρι. Ο χορός είναι ανοιχτός κυκλικός. Άλλοτε, πάλι, σχηματίζει ένα σαλίγκαρο (σπείρα) σε αργό ρυθμό και ξεδιπλώνεται σε γρήγορο ρυθμό, αναπαριστώντας τη ζωή, την ανάπτυξη, τη νίκη.

Για την προέλευση, ωστόσο, του Τσακώνικου χορού οι μελετητές δεν έχουν καταλήξει σε μια οριστική και τεκμηριωμένη θέση. Σίγουρα είναι πανάρχαιος χορός που χορεύεται σε όλα τα τσακωνοχώρια σήμερα, όπως τον χόρευαν πριν από χιλιάδες χρόνια οι πρόγονοι μας και τον θαυμάζουν οι επισκέπτες καθώς βλέπουν τις τσακωνοπούλες, ντυμένες τζουμπελούδες, να τον χορεύουν στις εθνικές και τοπικές γιορτές καθώς και στα θρησκευτικά πανηγύρια του Τυρού, του Πραστού, των Μελάνων, του Λεωνιδίου, της Σίταινας ...

Ο χορός αποτελείται από δύο στροφές. Η πρώτη αποτελείται από τέσσερα βήματα και μία παύση. Η δεύτερη από πέντε βήματα.  Όλα τα βήματα έχουν ισόχρονο, μάλλον γρήγορο, ρυθμό, οποίος επιταχύνεται κάπως κατά την δεύτερη στροφή και εκτελούνται ως εξής:

Στροφή Πρώτη

1: Το δεξί πόδι εκτελεί βήμα δεξιά, λίγο πίσω και με τα δάχτυλα προς το κέντρο.

2: Το αριστερό πόδι, μισό βήμα δεξιά με την φτέρνα μπροστά από τα δάχτυλα του δεξιού και με την καμάρα του στραμμένη περίπου προς τη φορά του χορού.
3 – 4 : Όμοια με τα 1-2

5: Μικρή παύση με ακίνητα και τα δύο πόδια.

Στροφή Δεύτερη

1: Το δεξί πόδι βήμα δεξιά

2: Το αριστερό πόδι βήμα δεξιά

3: Αναπήδηση του δεξιού στα δάχτυλά του και μικρή μετατόπιση του σώματος προς τα δεξιά.. Ταυτόχρονη άρση του αριστερού λυγισμένου μπροστά.

5: Το αριστερό πόδι τεντώνεται στη συνέχεια και πατά δεξιά με όλο το βάρος πάνω του.

Τα βήματα αυτά επαναλαμβάνονται οκτώ φορές. Κατά την εκτέλεση των βημάτων της πρώτης στροφής, οι ώμοι ταλαντεύονται κινούμενοι ελαφρά μπρος-πίσω (δεξί πόδι εμπρός, δεξιός ώμος εμπρός και αντίθετα)


Πηγή:http://www.prastos.gr/portal/%CE%BF-%CF%84%CF%83%CE%B1%CE%BA%CF%8E%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CE%BF%CF%82-x%CE%BF%CF%81%CF%8C%CF%82.html

ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΣΑΪΤ

Αυτό το σάιτ χρησιμοποιεί Κώδικα Καταγραφής (ΚωΚ ή cookies) κυρίως για την προβολή διαφημίσεων από την Google - Τί είναι τα cookies...